Wat een WASHLET nodig heeft: stroom, aarding en afstand tot water
De Europese handleiding van TOTO stelt duidelijke eisen. De zitting werkt op 220–240 V wisselstroom, 50 Hz, en is een apparaat van klasse 1. Hij moet dus op een geaard stopcontact. Dat stopcontact hoort beveiligd te zijn met een aardlekschakelaar die bij maximaal 30 mA uitschakelt, en zowel de WASHLET als het stopcontact moeten minstens 0,6 m van een bad of van de buitenrand van een douche zitten. TOTO vraagt om de zitting dicht bij een wandcontactdoos te installeren, waarschuwt voor losse stopcontacten en verloopstekkers en verwijst naar de installatieregels van het land waar je woont. In Nederland bouwen die regels voort op de norm NEN 1010; in Spanje op het laagspanningsreglement REBT en de badkamerinstructie ITC-BT-27. Zittingen die in Japan worden verkocht, zijn gemaakt voor 100 V en Japanse aansluitingen. Daarom installeren wij alleen Europese modellen.
Nederlandse toiletruimtes zonder stopcontact
In veel Nederlandse woningen zit het toilet in een klein apart hokje. Omdat een gewoon toilet geen stroom gebruikt, heeft die ruimte vaak alleen een plafondlamp en helemaal geen groep met stopcontacten. Ook hangtoiletten met een inbouwreservoir komen veel voor, dus de wateraansluiting en een eventuele nieuwe kabel moeten netjes in of langs de wand worden weggewerkt. Een stopcontact toevoegen is routinewerk, maar het is wel nieuwe bekabeling: onze partner, een erkende elektricien, legt vanuit de meterkast een geaarde groep met aardlekbeveiliging aan en plaatst het stopcontact zo dat het snoer van de WASHLET erbij kan zonder verlengsnoer. Bij een hangtoilet plannen we de kabel samen met de aftakking van de waterleiding, zodat de tegels één keer open gaan in plaats van twee keer. Is er al een geschikt stopcontact en past de pot, dan duurt het plaatsen van een zitting meestal ongeveer een halve dag.
Spanje: bidets, badkamerzones en waar het stopcontact mag zitten
In Spaanse woningen staat het toilet meestal in de badkamer zelf, vaak naast een bidet. De badkamerinstructie ITC-BT-27 deelt de ruimte rond een bad of douche in zones in (volúmenes 0 tot en met 3). Gewone stopcontacten zijn niet toegestaan in zone 0 tot en met 2, die tot 0,6 m buiten het bad of de douche reiken; in zone 3 mogen ze wel, mits beveiligd, bijvoorbeeld met een aardlekschakelaar van maximaal 30 mA. Dat bepaalt waar het stopcontact voor een WASHLET kan komen. Omdat een WASHLET het werk van een bidet op het toilet zelf doet, laten veel klanten het bidet weghalen: de toevoer en afvoer worden in de wand of vloer vakkundig afgedopt, en de vrijgekomen ruimte wordt opbergruimte of onderdeel van een Japanse wasplek. Nieuwe groepen worden in Spanje aangelegd door een geregistreerd installatiebedrijf (empresa instaladora habilitada).
Past hij op jouw toilet? Potten, inbouwframes en het T-kraantje
Per WASHLET-model geeft TOTO aan met welke TOTO-potten het is ontworpen; de WASHLET RG Lite met zijaansluitingen wordt bijvoorbeeld gepresenteerd als eenvoudige upgrade voor bestaande TOTO-toiletten. Bij andere potten hangt de pasvorm af van de vorm, de lengte en de bevestigingsgaten. Daarom bekijken we foto's en maten voordat er iets wordt besteld. Past je huidige pot niet goed, dan vervangen we hem door een bijpassende TOTO-pot, vaak een hangtoilet op een inbouwframe, waardoor ook de vloer makkelijker schoon te houden is. De waterkant is eenvoudig: TOTO schrijft een aansluiting op de koudwaterleiding voor, met de nieuwe slangenset die bij de zitting wordt geleverd en niet met een oude. In de praktijk plaatsen we een klein T-kraantje met eigen afsluiter op de toevoer van het reservoir. Bij modellen met verborgen aansluitingen worden water en stroom in de wand voorbereid.
Huur je? Vraag schriftelijke toestemming aan je verhuurder
De zitting zelf kun je weer verwijderen en de oude bril terugplaatsen, maar een nieuw stopcontact of een aftakking op de waterleiding is een verandering aan de woning. In Nederland mag je als huurder volgens artikel 7:215 van het Burgerlijk Wetboek (BW 7:215) zonder toestemming alleen kleine veranderingen aanbrengen die je zonder hoge kosten weer ongedaan kunt maken. De Rijksoverheid voegt daaraan toe dat je voor een badkamerrenovatie toestemming van je verhuurder nodig hebt, dat de verhuurder binnen acht weken moet reageren en dat een weigering moet berusten op redenen zoals dat de woning daardoor minder goed verhuurbaar wordt of in waarde daalt. In Spanje bepaalt artikel 23 van de Spaanse huurwet (LAU) dat een huurder zonder schriftelijke toestemming van de verhuurder geen werkzaamheden mag uitvoeren die de indeling van de woning veranderen; zonder die toestemming kan de verhuurder aan het einde van de huur eisen dat de oorspronkelijke staat wordt hersteld. Wij helpen je de werkzaamheden te omschrijven en schriftelijk vast te leggen wat er gebeurt als je verhuist.
Appartementen: regels van de VvE en de comunidad
In een koopappartement heeft de vereniging van eigenaars iets te zeggen zodra gemeenschappelijke delen in het spel zijn. In Nederland bepalen de splitsingsakte en het reglement van de VvE wat goedkeuring nodig heeft: de zitting op je eigen toilet vervangen raakt zelden gemeenschappelijke delen, maar het toilet verplaatsen of aansluiten op een gezamenlijke standleiding meestal wel, en in sommige gebouwen moet je elke verbouwing melden. In Spanje staat artikel 7.1 van de Ley de Propiedad Horizontal eigenaren toe de installaties van hun eigen appartement te wijzigen, zolang de veiligheid, constructie en buitenkant van het gebouw en de rechten van andere eigenaren niet worden aangetast, en moeten ze de vertegenwoordiger van de comunidad vooraf informeren. In een gebouw zonder erfgoedbescherming is voor het plaatsen van een zitting op de bestaande aansluiting normaal gesproken geen gemeentelijke procedure nodig. Tijdens de opname controleren we de regels van jouw gebouw.
Hoe lang het duurt en wat het kost
Onze indicatieve prijs voor het plaatsen van een WASHLET begint bij € 1.450 inclusief btw. Daarvoor krijg je een TOTO WASHLET-zitting, de installatie en het T-kraantje in een standaardsituatie; een nieuw stopcontact komt er waar nodig bij, net als een nieuwe pot of een inbouwframe. Met een geschikt stopcontact duurt het werk meestal ongeveer een halve dag. Moet er een stopcontact bij of wordt de pot vervangen, dan duurt het langer en komt onze erkende elektricien erbij. Omdat toiletten, wanden en bedrading per woning zo verschillen, krijg je het snelst een betrouwbaar antwoord met een paar foto's: het toilet van opzij, de achterkant van de pot waar de zitting vastzit, de toevoer van het reservoir en het dichtstbijzijnde stopcontact. Een Japanse engineer bekijkt ze gratis, en na een opname op locatie ontvang je een vaste offerte.
